Zasady etyki publikacyjnej
Wymogi odnośnie do zasad etyki publikacyjnej oparte są na: zasadach Elsevier i wytycznych Committee on Publication Ethics (COPE`s Best Practices Guidelines for Journal Editors) dotyczących najlepszych praktyk dla redaktorów czasopism.
I . Obowiązki Redaktora Naczelnego
Redaktor Naczelny dba o:
- rozwój czasopisma;
- zapewnienie najwyższej jakości publikowanych materiałów;
- zapewnienie wolności wyrażania poglądów w materiałach publikowanych w Roczniku;
- zachowanie anonimowości recenzentów w każdym przypadku;
- wybór recenzentów o uznanym dorobku i pozycji naukowej;
- zapewnienie zgodności publikowanych materiałów z zasadami etyki publikacyjnej;
- usunięcie błędów - w przypadku opublikowania materiału zawierającego wady
- opublikowanie sprostowań i przeprosin - w przypadku, gdy jest to niezbędne i uzasadnione.
Redaktor Naczelny bezwzględnie przestrzega wytycznych COPE dotyczących wycofania opublikowanych artykułów.
Redaktor Naczelny podejmuje wszelkie niezbędne działania w celu uniknięcia publikowania plagiatów lub nieoryginalnych materiałów.
W przypadku stwierdzenia plagiatu, fałszowania lub fabrykowania danych, manipulacji wynikami badań, nieujawnionego konfliktu interesów lub innych przejawów nierzetelności naukowej Redaktor Naczelny podejmuje działania zgodne z wytycznymi COPE, w szczególności może odrzucić zgłoszony materiał, wycofać opublikowany artykuł, opublikować sprostowanie lub poinformować właściwą instytucję naukową autora.
Redaktor Naczelny weryfikuje materiały przekazane do publikacji z punktu widzenia ich oryginalności, rzetelności naukowej oraz przestrzegania zasad etyki przy przygotowaniu publikacji.
II. Obowiązki Autorów
- Materiały zgłoszone do publikacji powinny zawierać dane niezbędne, aby umożliwić cytowanie ich przez innych autorów.
- Do publikacji przyjmowane są wyłącznie oryginalne utwory.
- Wykorzystanie publikacji innych osób powinno zostać wyraźnie zaznaczone w przesłanym materiale (w postaci przypisu zredagowanego zgodnie z obowiązującymi w kwartalniku zasadami edytorskimi i pozycji w bibliografii tekstu).
- Wszelkie przejawy plagiatu uznane są za nieetyczne i niedopuszczalne.
- Redakcja przeciwdziała przejawom nierzetelności naukowej, jakie stanowią ghostwriting (wniesienie własnego wkładu bez ujawnienia swojego autorstwa lub współautorstwa, a w przypadku podziękowań, bez określenia wkładu adresata podziękowań) i guest authorship (wskazanie jako autora lub współautora publikacji osoby, której rzeczywisty udział autorski jest znikomy lub żaden).
- W przypadku przedstawienia skarg dotyczących zgłoszonego lub opublikowanego tekstu Redaktor Naczelny kontaktuje się z Autorem, a w wypadku podejrzenia działania nieetycznego lub nadużycia przekazuje o nich informację odpowiednim instytucjom lub organom.
- Autor nie powinien publikować tekstów poświęconym tym samym badaniom w więcej niż jednym czasopiśmie.
- Jednoczesne przesłanie tego samego tekstu do więcej niż jednego czasopisma stanowi nieetyczne zachowanie wydawnicze i jest niedopuszczalne.
- Zasadniczo Autor nie powinien przesyłać do rozpatrzenia w innym czasopiśmie wcześniej opublikowanego artykułu. Publikacja jednego artykułu w więcej niż jednym czasopiśmie jest uzasadniona tylko w wyjątkowych przypadkach. W każdym razie pierwotne odniesienie musi być cytowane w publikacji wtórnej.
- Autor powinien cytować publikacje, które miały wpływ na powstanie jego materiału. Informacje uzyskane prywatnie nie mogą być wykorzystywane w tekście bez pisemnej zgody ich Autora.
- Jeżeli Autor odkryje istotny błąd lub niedokładność w swoim opublikowanym dziele, jego obowiązkiem jest niezwłoczne powiadomienie Redakcji i współpraca z Redaktorem Naczelnym w celu wycofania lub poprawienia artykułu.
- Jeżeli Redaktor Naczelny uzyska informację od osoby trzeciej, że opublikowany w Roczniku utwór zawiera istoty błąd, obowiązkiem Autora jest niezwłoczne wycofanie lub poprawienie publikacji lub przedstawienie Redaktorowi Naczelnemu dowodu poprawności oryginalnego artykułu.
- Autorstwo powinno być ograniczone do osób, które wniosły znaczący wkład w opracowanie, zaprojektowanie lub wykonanie zgłoszonego materiału.
- Wszyscy, którzy wnieśli znaczący wkład, powinni zostać wymienieni jako współautorzy. Inne osoby, które uczestniczyły w niektórych merytorycznych aspektach projektu badawczego, należy odpowiednio potwierdzić lub wymienić.
- Zgłaszający tekst powinien zadbać o to, aby wszyscy współautorzy zostali wymienieni w zgłoszonym materiale oraz aby wszyscy współautorzy zatwierdzili ostateczną wersję artykułu oraz zgodzili się na jego przekazanie do publikacji w Roczniku.
- Wszyscy Autorzy powinni ujawnić w zgłoszonym tekście wszelkie finansowe lub inne istotne konflikty interesów, które mogłyby mieć wpływ na wyniki lub interpretację ich tekstu. Wszystkie źródła wsparcia finansowego powinny zostać ujawnione.
- Autorzy są zachęcani do przechowywania danych badawczych stanowiących podstawę prezentowanych wyników oraz do ich udostępniania zgodnie z zasadami otwartej nauki, o ile nie narusza to przepisów prawa, zobowiązań umownych lub zasad etycznych.
- Autorzy badań prowadzonych z udziałem ludzi są zobowiązani do przestrzegania obowiązujących zasad etycznych oraz przepisów dotyczących ochrony danych osobowych. W razie potrzeby autorzy powinni posiadać odpowiednie zgody lub opinie właściwych komisji etycznych.
III. Warunki publikacji
„Zasady wydawnicze” obowiązujące w Roczniku są opublikowane i aktualizowane.
IV. Warunki opublikowania materiału
- Decyzje dotyczące przyjęcia lub odrzucenia materiału do publikacji opierają się wyłącznie na jego merytorycznej ocenie, w tym oryginalności w ujęciu problemu badawczego oraz znaczeniu dla celów i przedmiotu Rocznika.
- Redakcja informuje, który z redaktorów tematycznych jest odpowiedzialny za proces wydawniczy w danym przypadku.
- Redakcja oświadcza, że zgłoszone do publikacji materiały nie będą odrzucane ze względu na wyrażone w nich poglądy, pod warunkiem, że cechować się będą rzetelnością naukową oraz nie będą dyskredytować innych Autorów. Redakcja gwarantuje wolność w zakresie publikowania rzetelnych naukowo materiałów.
- Decyzja o przyjęciu lub odrzuceniu złożonego materiału jest zawsze przekazywana Autorowi wraz z uzasadnieniem, w szczególności w przypadku odrzucenia materiału.
- Jakakolwiek zmiana w strukturze Rocznika nie wpływa na wcześniejsze decyzje dotyczące przyjęcia lub odrzucenia materiałów zgłoszonych do publikacji.
V. Poufność i konflikty interesów
Konflikt interesów może mieć charakter finansowy, zawodowy, instytucjonalny lub osobisty i występuje wtedy, gdy okoliczności mogą wpływać lub sprawiać wrażenie wpływu na obiektywizm procesu wydawniczego. Obowiązek ujawnienia konfliktu interesów dotyczy autorów, recenzentów oraz członków redakcji.
- Redakcja nie ujawnia nikomu informacji o przesłanym materiale, poza Autorem, Recenzentem, potencjalnym Recenzentem i pracownikom Redakcji.
- Teksty nieopublikowane nie mogą być wykorzystywane w pracach członka lub pracownika Redakcji bez pisemnej zgody autora. Informacje uzyskane w procesie recenzyjnym stanowią tajemnicę i nie mogą być wykorzystywane do osobistych korzyści.
- Członek Redakcji powinien unikać konfliktu interesów wynikających ze związków z Autorem zgłoszonego materiału lub instytucji, w której materiał został przygotowany.
- Redaktor Naczelny wymaga od wszystkich Autorów ujawnienia informacji o konflikcie interesów oraz opublikowania poprawek lub sprostowań, jeśli sprzeczne interesy zostaną ujawnione po publikacji.
VI. Recenzja wydawnicza
- Recenzja wydawnicza jest niezbędnym elementem procesu publikacji w Roczniku.
- Recenzja stanowi podstawę w podejmowaniu decyzji redakcyjnych, a poprzez komunikację Redakcji z Autorem stanowi podstawę do podniesienia wartości merytorycznej zgłoszonego materiału.
- Zgłoszone materiały poddawane są co najmniej recenzjom dwóch niezależnych recenzentów. Sporządzanie recenzji wydawniczych regulują „Zasady wydawnicze” obowiązujące w Roczniku.
- W przypadku rozbieżności między dwiema recenzjami dotyczącymi publikacji materiału ostateczną decyzją w przedmiocie jego publikacji podejmuje Redaktor - Naczelny, który przed jej podjęciem może zwrócić się o opinię do Kolegium Redakcyjnego lub Rady Naukowej.
- Recenzent zobowiązany jest do dokonania obiektywnej i rzetelnej oceny materiału zgłoszonego do publikacji.
- Recenzent powinien zwrócić uwagę Redaktora Naczelnego na wszelkie istotne podobieństwa zgłoszonego do publikacji materiału z każdym innym opublikowanym tekstem, o którym ma wiedzę.
- Recenzenci powinni unikać wszelkiego rodzaju konfliktów interesów.
- Każdy wybrany recenzent, który nie czuje się wykwalifikowany do sporządzenia recenzji zgłoszonego do publikacji materiału lub wie, że jego sporządzenie przez niego recenzji w terminie zakreślonym przez Redaktora Naczelnego nie będzie możliwe, powinien niezwłocznie powiadomić o tym fakcie Redakcję.
- Proces recenzowania materiału przekazanego do publikacji podlega wymogom poufności. W celu uniknięcia konfliktu interesów, Recenzenci i Autorzy nie znają swojej tożsamości.
- Materiały otrzymane do recenzji należy traktować jako dokumenty poufne. W przypadku braku zgody Redakcji, zabronione jest udostępnianie przekazanych materiałów osobom nieuczestniczącym w procesie recenzji.
- Bez pisemnej zgody Autora, nieopublikowany tekst nie może być wykorzystywany we własnych badaniach Recenzenta.
VII. Wykorzystanie narzędzi sztucznej inteligencji
- Autorzy są zobowiązani do ujawnienia wykorzystania narzędzi opartych na sztucznej inteligencji (AI) w procesie przygotowania manuskryptu, jeżeli ich użycie miało istotny wpływ na treść, analizę danych, tłumaczenie lub redakcję tekstu.
- Narzędzia sztucznej inteligencji nie mogą być wskazywane jako autorzy ani współautorzy publikacji. Odpowiedzialność za treść artykułu ponoszą wyłącznie jego autorzy.
- Redakcja może zwrócić się do autorów o dodatkowe informacje dotyczące zakresu wykorzystania narzędzi AI podczas przygotowania publikacji.

