Bieżący numer
Rocznik Naukowy Kujawsko-Pomorskiej Szkoły Wyższej
w Bydgoszczy.
Transdyscyplinarne Studa o Kulturze (i) Edukacji
```
```
Afiliacja: Fondazione Vaticana Joseph Ratzinger - Benedetto XVI, Watykan
WYZWANIA BEZPIECZEŃSTWA WE WSPÓŁCZESNYM ŚWIECIE
Słowa kluczowe: bezpieczeństwo na świecie, pokój, solidarność
Abstrakt
Artykuł porusza kwestię współczesnych zagrożeń dla bezpieczeństwa światowego i podkreśla znaczenie dialogu naukowego oraz współpracy międzynarodowej w budowaniu pokoju. Zwraca uwagę na rolę kongresu „Jeden świat – wiele kultur” oraz nauczania papieża Leona XIV, które wskazują na potrzebę zwalczania wojny, głodu i przemocy poprzez solidarność i odpowiedzialne działania. Autor podkreśla, że trwały pokój wymaga nie tylko głoszenia wartości, ale także ich praktycznego wdrażania dla wspólnego dobra.
Artykuł porusza kwestię współczesnych zagrożeń dla bezpieczeństwa światowego i podkreśla znaczenie dialogu naukowego oraz współpracy międzynarodowej w budowaniu pokoju. Zwraca uwagę na rolę kongresu „Jeden świat – wiele kultur” oraz nauczania papieża Leona XIV, które wskazują na potrzebę zwalczania wojny, głodu i przemocy poprzez solidarność i odpowiedzialne działania. Autor podkreśla, że trwały pokój wymaga nie tylko głoszenia wartości, ale także ich praktycznego wdrażania dla wspólnego dobra.
```
```
Afiliacja: Litewska Wyższa Szkoła Inżynierska – instytucja szkolnictwa wyższego
ORCID: 0000-0001-6506-3166, 0009-0002-3742-1506
WYZWANIA I PERSPEKTYWY ADAPTACJI MIGRANTÓW NA LITWIE: PRZYPADEK UCZELNI WYŻSZEJ LIETUVOS INZINERIJOS KOLEGIJA (HEI)
Słowa kluczowe: migracja, adaptacja, czynniki adaptacji.
Abstrakt
Szybkie procesy integracyjne na Litwie stopniowo stworzyły nowe możliwości, z których korzystają przede wszystkim aktywne i mobilne grupy społeczeństwa. Na przykład studenci podejmują studia na zagranicznych uczelniach, natomiast kadra akademicka uczestniczy w wymianie wiedzy poprzez jej upowszechnianie i pozyskiwanie za granicą. Litwa uczestniczy w międzynarodowych programach wymiany studentów oraz regularnie ogłasza konkursy na staże, kursy i projekty. Inicjatywy te umożliwiają młodym ludziom poszerzanie horyzontów oraz zdobywanie wykształcenia w różnych instytucjach szkolnictwa wyższego na całym świecie. Jednakże studiowanie za granicą wiąże się z istotnymi wyzwaniami. Studenci często napotykają trudności nie tylko w kontekście akademickim, lecz także na poziomie psychologicznym. W ostatnich badaniach wprowadzono pojęcie „syndromu studenta zagranicznego”, charakteryzującego się niepewnością, dolegliwościami somatycznymi, biernością, ograniczonymi kontaktami społecznymi oraz dezorganizacją. Coraz częściej podkreśla się, żeudana adaptacja stanowi kluczowy wskaźnik sukcesu akademickiego. Problematyka adaptacji studentów w szkolnictwie wyższym od dawna przyciąga zainteresowanie badaczy; analizowane są trudności okresu przejściowego, czynniki sprzyjające udanej i nieudanej adaptacji oraz skuteczność różnych mechanizmów wsparcia. Aby kształtować pozytywne nastawienie do nauki, wysokie wyniki akademickie oraz rozwój kompetencji międzykulturowych, niezbędne jest badanie zarówno teoretycznych, jak i empirycznych czynników wpływających na adaptację studentów zagranicznych. Niniejsze badanie ma na celu zbadanie determinant adaptacji studentów zagranicznych w kontekście konkretnej instytucji. Celem jest identyfikacja kluczowych czynników wpływających na proces adaptacji studentów międzynarodowych
w Uczelni Wyższej Lietuvos Inzinerijos Kolegija. Każda uczelnia stosuje własne strategie wspierania adaptacji studentów. W związku z tym artykuł przedstawia studium przypadku praktyk adaptacyjnych stosowanych w Uczelni Wyższej Lietuvos Inzinerijos Kolegija. Za- stosowano projekt badawczy o charakterze metod mieszanych, łączący podejście ilościowe i jakościowe
Szybkie procesy integracyjne na Litwie stopniowo stworzyły nowe możliwości, z których korzystają przede wszystkim aktywne i mobilne grupy społeczeństwa. Na przykład studenci podejmują studia na zagranicznych uczelniach, natomiast kadra akademicka uczestniczy w wymianie wiedzy poprzez jej upowszechnianie i pozyskiwanie za granicą. Litwa uczestniczy w międzynarodowych programach wymiany studentów oraz regularnie ogłasza konkursy na staże, kursy i projekty. Inicjatywy te umożliwiają młodym ludziom poszerzanie horyzontów oraz zdobywanie wykształcenia w różnych instytucjach szkolnictwa wyższego na całym świecie. Jednakże studiowanie za granicą wiąże się z istotnymi wyzwaniami. Studenci często napotykają trudności nie tylko w kontekście akademickim, lecz także na poziomie psychologicznym. W ostatnich badaniach wprowadzono pojęcie „syndromu studenta zagranicznego”, charakteryzującego się niepewnością, dolegliwościami somatycznymi, biernością, ograniczonymi kontaktami społecznymi oraz dezorganizacją. Coraz częściej podkreśla się, żeudana adaptacja stanowi kluczowy wskaźnik sukcesu akademickiego. Problematyka adaptacji studentów w szkolnictwie wyższym od dawna przyciąga zainteresowanie badaczy; analizowane są trudności okresu przejściowego, czynniki sprzyjające udanej i nieudanej adaptacji oraz skuteczność różnych mechanizmów wsparcia. Aby kształtować pozytywne nastawienie do nauki, wysokie wyniki akademickie oraz rozwój kompetencji międzykulturowych, niezbędne jest badanie zarówno teoretycznych, jak i empirycznych czynników wpływających na adaptację studentów zagranicznych. Niniejsze badanie ma na celu zbadanie determinant adaptacji studentów zagranicznych w kontekście konkretnej instytucji. Celem jest identyfikacja kluczowych czynników wpływających na proces adaptacji studentów międzynarodowych
w Uczelni Wyższej Lietuvos Inzinerijos Kolegija. Każda uczelnia stosuje własne strategie wspierania adaptacji studentów. W związku z tym artykuł przedstawia studium przypadku praktyk adaptacyjnych stosowanych w Uczelni Wyższej Lietuvos Inzinerijos Kolegija. Za- stosowano projekt badawczy o charakterze metod mieszanych, łączący podejście ilościowe i jakościowe
```
```
Afiliacja: Arcybiskupie Seminarium Duchowne w Poznaniu Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
EDUKACJA POPRZEZ LITURGIĘ. TRYNITARNY WYMIAR OBRZĘDU ŚWIĘCEŃ PREZBITERÓW
Słowa kluczowe: Trójca Święta, Bóg Ojciec, Syn Boży, Duch Święty, trynitologia, obrzęd święceń prezbiterów, prezbiter, sakrament.
Abstrakt
Każdy sakrament ma swoją specyficzną dynamikę. Pan Bóg w sakramentach nie tylko daje dowody swojej bliskości, ale także przez nie edukuje i wyjaśnia tajemnicę swojej obecności. Niniejszy artykuł, na przykładzie obrzędu święceń prezbiterów, ukazuje wyjątkowy sposób udzielania się Trójcy Świętej w liturgii święceń kapłańskich. Obrzęd ordynacji nowych kapłanów naznaczony jest licznymi modlitwami, które ukazują udzielanie się każdej z Trzech Osób Trójcy Świętej. Bóg Ojciec jest pierwszym, który wychodzi z inicjatywą powołania, a jednocześnie jest celem, do którego zmierza ludzkość. W świetle obrzędu Syn Boży ukazany jest jako Ten, do którego upodabnia się w wyjątkowy sposób nowo wyświęcony kapłan, a także jako Ten, w którego imieniu działa prezbiter. Natomiast Duch Święty jako Trzecia Osoba Trójcy Świętej konsekruje, czyli uświęca powołanego do pełnienia urzędu kapłana.
Każdy sakrament ma swoją specyficzną dynamikę. Pan Bóg w sakramentach nie tylko daje dowody swojej bliskości, ale także przez nie edukuje i wyjaśnia tajemnicę swojej obecności. Niniejszy artykuł, na przykładzie obrzędu święceń prezbiterów, ukazuje wyjątkowy sposób udzielania się Trójcy Świętej w liturgii święceń kapłańskich. Obrzęd ordynacji nowych kapłanów naznaczony jest licznymi modlitwami, które ukazują udzielanie się każdej z Trzech Osób Trójcy Świętej. Bóg Ojciec jest pierwszym, który wychodzi z inicjatywą powołania, a jednocześnie jest celem, do którego zmierza ludzkość. W świetle obrzędu Syn Boży ukazany jest jako Ten, do którego upodabnia się w wyjątkowy sposób nowo wyświęcony kapłan, a także jako Ten, w którego imieniu działa prezbiter. Natomiast Duch Święty jako Trzecia Osoba Trójcy Świętej konsekruje, czyli uświęca powołanego do pełnienia urzędu kapłana.
```
```
Afiliacja: Politechnika Wrocławska
ORCID: 0000–0003–0944–8250
KARTY METAFORYCZNE W PRACY Z MŁODYMI DOROSŁYMI
Słowa kluczowe : karty metaforyczne, zarządzanie czasem sesji, emocje, psychoterapia
Abstrakt
Niniejsza praca podejmuje temat kart metaforycznych w psychoterapii integracyjnej z młodymi dorosłymi z zaburzeniami nastroju (Wiśniowska, Gmitrowicz, Szmajda 2024). Praktyczne odniesienie wskazuje na użycie kart metaforycznych w pracy psychotera-peutycznej zarówno w sesjach indywidualnych, jak i w pracy z grupą. Na bazie przywołanej literatury wskazano kliniczne źródła potwierdzające włączenie kart metaforycznych do pracy ze wskazanymi zaburzeniami psychicznymi nastroju osób na drodze od pełnoletności do dorosłości, zwanych młodymi dorosłymi. W pracy wskazano cele interwencji psychoterapeutycznych z użyciem kart, które skutecznie otwierają pacjenta na wgląd w doświadczenia własne na drodze do zdrowienia. Praktyczne odniesienie użycia kart do wskazanych zaburzeń adresowane jest do praktyków psychoterapii otwartych na włączenie kart metaforycznych do procesu psychoterapii.
Niniejsza praca podejmuje temat kart metaforycznych w psychoterapii integracyjnej z młodymi dorosłymi z zaburzeniami nastroju (Wiśniowska, Gmitrowicz, Szmajda 2024). Praktyczne odniesienie wskazuje na użycie kart metaforycznych w pracy psychotera-peutycznej zarówno w sesjach indywidualnych, jak i w pracy z grupą. Na bazie przywołanej literatury wskazano kliniczne źródła potwierdzające włączenie kart metaforycznych do pracy ze wskazanymi zaburzeniami psychicznymi nastroju osób na drodze od pełnoletności do dorosłości, zwanych młodymi dorosłymi. W pracy wskazano cele interwencji psychoterapeutycznych z użyciem kart, które skutecznie otwierają pacjenta na wgląd w doświadczenia własne na drodze do zdrowienia. Praktyczne odniesienie użycia kart do wskazanych zaburzeń adresowane jest do praktyków psychoterapii otwartych na włączenie kart metaforycznych do procesu psychoterapii.
```
```
Afiliacja: Akademia Kujawsko-Pomorska
ORCID: 0000-0002-7259-6152
BEZPIECZEŃSTWO DEMOGRAFICZNE. ASPEKTY ETYCZNE
Słowa kluczowe: Bezpieczeństwo demograficzne świata, neomaltuzjanizm, prokreacja, cnoty moralne
Abstrakt
Artykuł zwraca uwagę na zapoznawany dzisiaj obszar analiz światowego bez- pieczeństwa, którym jest negatywna sytuacja demograficzna w większości krajow świata, zwłaszcza zaś na tzw. Północy, ale także w nowych podmiotach dążących do światowej dominacji (zwłaszcza w Chinach). Wskazuje się na dwie przyczyny tego stanu rzeczy. Pierwszą jest polityka nemaltuzjańska prowadzona na całym świecie zwłaszcza od zakończenia II wojny światowej. Drugą przyczyną współczesnej niechęci wobec rodzicielstwa jest rozpowszechniona postawa konsumpcyjna w dziedzinie także ludzkiej erotyki.
Artykuł zwraca uwagę na zapoznawany dzisiaj obszar analiz światowego bez- pieczeństwa, którym jest negatywna sytuacja demograficzna w większości krajow świata, zwłaszcza zaś na tzw. Północy, ale także w nowych podmiotach dążących do światowej dominacji (zwłaszcza w Chinach). Wskazuje się na dwie przyczyny tego stanu rzeczy. Pierwszą jest polityka nemaltuzjańska prowadzona na całym świecie zwłaszcza od zakończenia II wojny światowej. Drugą przyczyną współczesnej niechęci wobec rodzicielstwa jest rozpowszechniona postawa konsumpcyjna w dziedzinie także ludzkiej erotyki.
```
```
Afiliacja: Akademia Kujawsko-Pomorska
ORCID: 0000-0003-3956-8966
WPŁYW CZYNNIKÓW OSOBOWOŚCIOWYCH I OSOBISTYCH NA MOTYWACJE DO PRACY
Słowa kluczowe: interdyscyplinarność, czynniki osobowościowe, czynniki osobiste, motywacja, motywowanie, psychologia, zarządzanie, kultura, tło kulturowe.
Abstrakt
W dynamicznym i konkurencyjnym otoczeniu biznesowym skuteczne motywowanie pracowników stanowi kluczowe wyzwanie zarządcze, decydujące o zaangażowaniu i efektywności zespołów. Głównym celem artykułu jest analiza wpływu czynników osobow-ościowych oraz osobistych na motywację do pracy. W oparciu o krytyczną analizę literatury przedmiotu, przeprowadzono rozważania teoretyczne, które wskazują, że motywacja jest siłą kształtowaną przez dwie grupy uwarunkowań. Pierwszą stanowią względnie stałe czynniki osobowościowe, takie jak temperament, cechy osobowości określone w modelu Wielkiej Piątki, orientacja na osiągnięcia, poczucie własnej skuteczności, locus of control, nastawienie na rozwój i wartości osobiste, które definiują ogólne podejście jednostki do pracy i reagowanie na bodźce. Drugą grupę tworzą bardziej dynamiczne czynniki osobiste, związane z aktualną sytuacją życiową i zawodową, jak wiek i etap kariery, posiadane kwalifikacje, sytuację rodzinną oraz finansową, stan zdrowia i poziom energii, status społeczno-ekonomiczny, doświadczenie życiowe, a także tło kulturowe. Artykuł dowodzi, że trwała i efektywna motywacja wymaga od menedżerów holistycznego rozpoznania tej złożonej interakcji oraz wdrożenia zindywidualizowanych strategii, obejmujących elastyczne dopasowanie narzędzi motywacyjnych, wspieranie rozwoju osobistego i budowanie kultury organizacyjnej sprzyjającej autonomii i bezpieczeństwu psychicznemu. Tylko takie podejście pozwala przekształcić motywację w źródło trwałej przewagi konkurencyjnej organizacji.
W dynamicznym i konkurencyjnym otoczeniu biznesowym skuteczne motywowanie pracowników stanowi kluczowe wyzwanie zarządcze, decydujące o zaangażowaniu i efektywności zespołów. Głównym celem artykułu jest analiza wpływu czynników osobow-ościowych oraz osobistych na motywację do pracy. W oparciu o krytyczną analizę literatury przedmiotu, przeprowadzono rozważania teoretyczne, które wskazują, że motywacja jest siłą kształtowaną przez dwie grupy uwarunkowań. Pierwszą stanowią względnie stałe czynniki osobowościowe, takie jak temperament, cechy osobowości określone w modelu Wielkiej Piątki, orientacja na osiągnięcia, poczucie własnej skuteczności, locus of control, nastawienie na rozwój i wartości osobiste, które definiują ogólne podejście jednostki do pracy i reagowanie na bodźce. Drugą grupę tworzą bardziej dynamiczne czynniki osobiste, związane z aktualną sytuacją życiową i zawodową, jak wiek i etap kariery, posiadane kwalifikacje, sytuację rodzinną oraz finansową, stan zdrowia i poziom energii, status społeczno-ekonomiczny, doświadczenie życiowe, a także tło kulturowe. Artykuł dowodzi, że trwała i efektywna motywacja wymaga od menedżerów holistycznego rozpoznania tej złożonej interakcji oraz wdrożenia zindywidualizowanych strategii, obejmujących elastyczne dopasowanie narzędzi motywacyjnych, wspieranie rozwoju osobistego i budowanie kultury organizacyjnej sprzyjającej autonomii i bezpieczeństwu psychicznemu. Tylko takie podejście pozwala przekształcić motywację w źródło trwałej przewagi konkurencyjnej organizacji.
```
```
Afiliacja: Nowy Uniwersytet Bułgarski
ORCID: 0009-0001-8331-7016
PROGRAMY AKADEMICKIE EMI: WIELOJĘZYCZNOŚĆ I MOBILNOŚĆ
Słowa kluczowe : szkolnictwo wyższe, nauczanie w języku angielskim (EMI), Nowy Uniwersytet Bułgarski (NBU), Uniwersytet Aix-Marseille (AMU).
Abstrakt
Programy akademickie prowadzone w języku angielskim (EMI) stały się istot- nym aspektem działalności instytucji szkolnictwa wyższego zarówno w Europie, jak i na całym świecie. Zostały one opracowane w celu przyciągnięcia studentów zagranicznych, zwięk-
szenia mobilności i poprawy szans absolwentów na zatrudnienie. W zależności od polityki krajowej, priorytetów instytucjonalnych i poziomu znajomości języka angielskiego, stworzono szereg możliwości rozwoju wielojęzyczności i mobilności, w tym procesów migracyjnych.
Programy akademickie prowadzone w języku angielskim (EMI) stały się istot- nym aspektem działalności instytucji szkolnictwa wyższego zarówno w Europie, jak i na całym świecie. Zostały one opracowane w celu przyciągnięcia studentów zagranicznych, zwięk-
szenia mobilności i poprawy szans absolwentów na zatrudnienie. W zależności od polityki krajowej, priorytetów instytucjonalnych i poziomu znajomości języka angielskiego, stworzono szereg możliwości rozwoju wielojęzyczności i mobilności, w tym procesów migracyjnych.
```
```
Afiliacja:Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie
ORCID: 0000-0002-2886-4770
CZY DYREKTOR KRAJOWEJ SZKOŁY SĄDOWNICTWA I PROKURATURY POWINIEN BYĆ SĘDZIĄ?
Słowa kluczowe: Krajowa Szkoła Sądownictwa i Prokuratury, Dyrektor Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury.
Abstrakt
Artykuł dotyczy problematyki trybu powoływania Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, jak również wymogów formalnych i merytorycznych objęcia tej funkcji. Autor kwestionuje pogląd zaprezentowany przez Krajową Radę Sądownictwa, iż tylko sędzia może pełnić funkcję Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury. Zdaniem Autora takie stanowisko nie znajduje uzasadnienia normatywnego. W artykule odniesiono się także do kwestii kwalifikacji merytorycznych kandydata na Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, wskazując kandydat na Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury powinien legitymować się przygotowaniem i doświadczeniem w zakresie zajęć dla aplikantów aplikacji prokuratorskiej i aplikacji sędziowskiej, jak również w zakresie kształcenia ustawicznego, są to bowiem podstawowe obszary aktywności Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury.
Artykuł dotyczy problematyki trybu powoływania Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, jak również wymogów formalnych i merytorycznych objęcia tej funkcji. Autor kwestionuje pogląd zaprezentowany przez Krajową Radę Sądownictwa, iż tylko sędzia może pełnić funkcję Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury. Zdaniem Autora takie stanowisko nie znajduje uzasadnienia normatywnego. W artykule odniesiono się także do kwestii kwalifikacji merytorycznych kandydata na Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, wskazując kandydat na Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury powinien legitymować się przygotowaniem i doświadczeniem w zakresie zajęć dla aplikantów aplikacji prokuratorskiej i aplikacji sędziowskiej, jak również w zakresie kształcenia ustawicznego, są to bowiem podstawowe obszary aktywności Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury.
```
```
Afiliacja: Uniwersytet Kaliski im. Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego
ORCID: 0000-0002-8803-3901
CZAS I MIEJSCE W OCHRONIE PRAWNEJ DZIEDZICTWA KULTUROWEGO
Słowa kluczowe: cultura
Abstrakt
Dziedzictwo kulturowe opiera się na wartościach, znaczeniach kulturowych i tradycji zakorzenionej w ludzkim jestestwie. Prowadząc rozważania o prawnej ochronie dziedzictwa kulturowego stawiamy w gruncie rzeczy pytanie o tożsamość prawa. Normy prawne kształtują się w określonej przestrzeni czasowej oraz geograficznej. Prawo jest wytworem i świadectwem ludzkiej cywilizacji. Kultura wypełnia i nadaje znaczenia ludzkim poczynaniom. Wyłania się zatem kwestia normatywnego pojmowania kategorii czasu i przestrzeni w regulacjach z zakresu ochrony dziedzictwa kulturowego. W rozważaniach powyższe zagadnienie zostanie objaśnione za pomocą metody dogmatycznoprawnej, która zostanie dopełniona metodą komparatystyczną. Dziedzictwo kulturowe stanowi zwierciadło różnorodności społecznej. Przeprowadzone wywody ukażą oddziaływanie aksjologii na pojęcie czasu i przestrzeni przez pryzmat wielowymiarowej oraz interdyscyplinarnej koncepcji dziedzictwa kulturowego
Dziedzictwo kulturowe opiera się na wartościach, znaczeniach kulturowych i tradycji zakorzenionej w ludzkim jestestwie. Prowadząc rozważania o prawnej ochronie dziedzictwa kulturowego stawiamy w gruncie rzeczy pytanie o tożsamość prawa. Normy prawne kształtują się w określonej przestrzeni czasowej oraz geograficznej. Prawo jest wytworem i świadectwem ludzkiej cywilizacji. Kultura wypełnia i nadaje znaczenia ludzkim poczynaniom. Wyłania się zatem kwestia normatywnego pojmowania kategorii czasu i przestrzeni w regulacjach z zakresu ochrony dziedzictwa kulturowego. W rozważaniach powyższe zagadnienie zostanie objaśnione za pomocą metody dogmatycznoprawnej, która zostanie dopełniona metodą komparatystyczną. Dziedzictwo kulturowe stanowi zwierciadło różnorodności społecznej. Przeprowadzone wywody ukażą oddziaływanie aksjologii na pojęcie czasu i przestrzeni przez pryzmat wielowymiarowej oraz interdyscyplinarnej koncepcji dziedzictwa kulturowego
```
```
Afiliacja: Uniwersytet Jagielloński
ORCID: 0000-0002-2886-4770
NARODOWE MUZEUM HOLOKAUSTU W WASZYNGTONIE I AUSCHWITZ: JAKIE LEKCJE MOŻEMY PRZYSWOIĆ Z TYCH MIEJSCA PAMIĘCI. EDUKACJA NA RZECZ DIALOGU I POKOJU
Słowa kluczowe: USHMM. Auschwitz, edukacja na rzecz pokoju, edukacja o Holokauście
Abstrakt
Jako badacz polityki pamięci, moje zainteresowania koncentrują się wokół pamięci o Holokauście. W Polsce i w USA – mamy dwie emblematyczne instytucje działające na rzecz pokoju na świecie – Auschwitz i USHMM, którego skrótu dziś nie trzeba rozwijać. Jakie lekcje możemy przyswoić z tych miejsc? – o tym będzie artykuł.
Jako badacz polityki pamięci, moje zainteresowania koncentrują się wokół pamięci o Holokauście. W Polsce i w USA – mamy dwie emblematyczne instytucje działające na rzecz pokoju na świecie – Auschwitz i USHMM, którego skrótu dziś nie trzeba rozwijać. Jakie lekcje możemy przyswoić z tych miejsc? – o tym będzie artykuł.
```
```
Afiliacja: Akademia Kujawsko-Pomorska
ORCID: 0000-0002-7451-1810
PRAWO DO PRYWATNOŚCI W ERZE CYFROWEJ: SZTUCZNA INTELIGENCJA JAKO NARZĘDZIE NADZORU I JEGO GRANICE ORAZ BEZPIECZEŃSTWO NARODOWE I INTERES PUBLICZNY
Słowa kluczowe: prawo do prywatności, sztuczna inteligencja, inwigilacja, retencja danych, profilowanie.
Abstrakt
Prawo do prywatności w erze cyfrowej wymaga stałej troski ze strony ustawodawców, sądów i organów nadzorczych w szczególności ze względu na dynamiczny rozwój AI, która może być wykorzystywana do inwigilacji i nadzoru. Artykuł definiuje prawo do prywatności w różnych aspektach, a także w konstytucjonalizmie, uwzględnia również elementy prawnoporównawcze – analizę tego prawa w konstytucjach największych państw UE oraz USA i Chin. Wskazuje kluczowe orzecznictwo TSUE i ETPC dotyczące retencji danych i masowej inwigilacji. Zawiera także ocenę wpływu bezpieczeństwa narodowego i interesu publicznego na prawo do prywatności, na zakres jego ograniczenia. W artykule zasygnalizowano, że sztuczna inteligencja, wykorzystująca zdolność do rozpoznawania, przewidywania i profilowania, prowadzi do jakościowo nowych form ingerencji w prywatność jednostki, które wymagają odmiennych mechanizmów prawnych. Artykuł analizuje zakazane praktyki w zakresie AI w tym obszarze, w szczególności dotyczące predykcji ryzyka popełnienia przestępstwa wyłącznie na podstawie profilowania osoby fizycznej lub oceny jej cech osobowości i cech charakterystycznych oraz baz danych służących rozpoznawaniu twarzy poprzez nieukierunkowane pozyskiwanie (untargeted scraping) wizerunków twarzy z internetu lub nagrań z telewizji przemysłowej.
Prawo do prywatności w erze cyfrowej wymaga stałej troski ze strony ustawodawców, sądów i organów nadzorczych w szczególności ze względu na dynamiczny rozwój AI, która może być wykorzystywana do inwigilacji i nadzoru. Artykuł definiuje prawo do prywatności w różnych aspektach, a także w konstytucjonalizmie, uwzględnia również elementy prawnoporównawcze – analizę tego prawa w konstytucjach największych państw UE oraz USA i Chin. Wskazuje kluczowe orzecznictwo TSUE i ETPC dotyczące retencji danych i masowej inwigilacji. Zawiera także ocenę wpływu bezpieczeństwa narodowego i interesu publicznego na prawo do prywatności, na zakres jego ograniczenia. W artykule zasygnalizowano, że sztuczna inteligencja, wykorzystująca zdolność do rozpoznawania, przewidywania i profilowania, prowadzi do jakościowo nowych form ingerencji w prywatność jednostki, które wymagają odmiennych mechanizmów prawnych. Artykuł analizuje zakazane praktyki w zakresie AI w tym obszarze, w szczególności dotyczące predykcji ryzyka popełnienia przestępstwa wyłącznie na podstawie profilowania osoby fizycznej lub oceny jej cech osobowości i cech charakterystycznych oraz baz danych służących rozpoznawaniu twarzy poprzez nieukierunkowane pozyskiwanie (untargeted scraping) wizerunków twarzy z internetu lub nagrań z telewizji przemysłowej.
```
```
Afiliacja: Uniwersytet im. Palackiego
ORCID: 0000-0002-3973-0620
KIEDY ŚWIAT STOI W PŁOMIENIACH: ZAGROŻENIA EKOLOGICZNE
I POLITYCZNE W POWIEŚCIACH DYSTOPIJNYCH RAYA BRADBURY’EGO
I OCTAVII E. BUTLER
I POLITYCZNE W POWIEŚCIACH DYSTOPIJNYCH RAYA BRADBURY’EGO
I OCTAVII E. BUTLER
Słowa kluczowe: science fiction, dystopia, klęski żywiołowe, pożary, historia Afroamerykanów.
Abstrakt
W odpowiedzi na niedawny pożar w Altadenie w Kalifornii, rodzinnym mieście autora, niniejszy artykuł przybliża dwie powieści autorów z okolic Los Angeles: „Fahrenheit 451” Raya Bradbury’ego z 1953 roku oraz „Parable of the Sower” Octavii E. Butler z 1993 roku. Obie powieści opisują dystopijną przyszłość, w której ogień odgrywa kluczową rolę, zagrażając ludzkości. Bradbury wyobraża sobie totalitarny świat, w którym książki są palone jako potencjalne zagrożenie dla bezpieczeństwa, podczas gdy Butler pisze o przyszłości, w roku 2024, w której ogień zniszczył ziemię, a fanatyzm religijny jeszcze bardziej zaostrzył konflikty i przemoc.
W odpowiedzi na niedawny pożar w Altadenie w Kalifornii, rodzinnym mieście autora, niniejszy artykuł przybliża dwie powieści autorów z okolic Los Angeles: „Fahrenheit 451” Raya Bradbury’ego z 1953 roku oraz „Parable of the Sower” Octavii E. Butler z 1993 roku. Obie powieści opisują dystopijną przyszłość, w której ogień odgrywa kluczową rolę, zagrażając ludzkości. Bradbury wyobraża sobie totalitarny świat, w którym książki są palone jako potencjalne zagrożenie dla bezpieczeństwa, podczas gdy Butler pisze o przyszłości, w roku 2024, w której ogień zniszczył ziemię, a fanatyzm religijny jeszcze bardziej zaostrzył konflikty i przemoc.
```
```
Afiliacja: Uniwersytet im. A. Mickiewicza w Poznaniu
ORCID: 0000-0002-3122-8230
UNIWERSALNY ŁAD MORALNY FUNDAMENTEM POKOJU I BEZPIECZEŃSTWA. PERSPEKTYWA ETYKI KATOLICKIEJ
Słowa kluczowe: godność człowieka, pokój, prawo naturalne, wartości moralne
Abstrakt
Artykuł ukazuje związek jaki zachodzi pomiędzy pokojem i bezpieczeństwem a poszanowaniem obiektywnego ładu moralnego. Autor, inspirowany nauczaniem Kościoła katolickiego, proponuje powrót do takiego postrzegania człowieka, które szanuje jego osobową naturę i uznaje Boga jako źródło moralnego dobra. W centrum rozważań pojawia się pytanie o godność człowieka oraz zaproszenie do ponownego odczytania zasad prawa naturalnego. W refleksję włączone zostało także przesłanie Ewangelii ukazującej w jaki sposób mesjański dar pokoju może stać się udziałem wszystkich ludzi. Autor konkluduje, że nadzieja na bezpieczeństwo i pokój związana jest z formacją prawych sumień ludzi, którzy nie ulegną zmiennym ideologiom, lecz oprą swoje myślenie na rzetelnym poszukiwaniu prawdy o człowieku i jego autentycznym dobru.
Artykuł ukazuje związek jaki zachodzi pomiędzy pokojem i bezpieczeństwem a poszanowaniem obiektywnego ładu moralnego. Autor, inspirowany nauczaniem Kościoła katolickiego, proponuje powrót do takiego postrzegania człowieka, które szanuje jego osobową naturę i uznaje Boga jako źródło moralnego dobra. W centrum rozważań pojawia się pytanie o godność człowieka oraz zaproszenie do ponownego odczytania zasad prawa naturalnego. W refleksję włączone zostało także przesłanie Ewangelii ukazującej w jaki sposób mesjański dar pokoju może stać się udziałem wszystkich ludzi. Autor konkluduje, że nadzieja na bezpieczeństwo i pokój związana jest z formacją prawych sumień ludzi, którzy nie ulegną zmiennym ideologiom, lecz oprą swoje myślenie na rzetelnym poszukiwaniu prawdy o człowieku i jego autentycznym dobru.
```
```
Afiliacja: Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości im. Księcia Kazimierza Kujawskiego w Inowrocławiu
ORCID: 0000-0003-0385-0273
RELIGIJNY WYMIAR TEORII WSPÓLNOTOWOŚCIOWYCH, STANOWIĄCYCH WYZWANIE NA XXI WIEK DLA WSPÓŁCZESNYCH SPOŁECZEŃSTW
Słowa kluczowe: teorie wspólnotowościowe, religia, chrześcijaństwo, cywilizacja światowa, obywatelstwo światowe, zjednoczenie.
Abstrakt
W niniejszym artykule wprowadzam kategorię pojęciową „teorii wspólnoto-wościowych”. Z moich dziewięcioletnich badań nad rekonstrukcjonizmem społecznym wynika, że znaczna część ludzkości skrycie pragnie zjednoczenia w nurcie internacjonalizmu. Zjednoczenie takie staje się więc wyzwaniem na XXI wiek dla współczesnych społeczeństw. W artykule czynię rozważania nad teoriami wspólnotowościowymi, które są mi najbliższe – cywilizacji światowej Theodore’a Bramelda, obywatelstwu światowemu Marthy Nussbaum oraz zjednoczeniu według Emile’a Durkheima. Finalnie zastanawiam się nad tym, czy i ewentualnie jak bardzo, religie oddziałują na owe teorie. Jeżeli tak, to które religie?
W niniejszym artykule wprowadzam kategorię pojęciową „teorii wspólnoto-wościowych”. Z moich dziewięcioletnich badań nad rekonstrukcjonizmem społecznym wynika, że znaczna część ludzkości skrycie pragnie zjednoczenia w nurcie internacjonalizmu. Zjednoczenie takie staje się więc wyzwaniem na XXI wiek dla współczesnych społeczeństw. W artykule czynię rozważania nad teoriami wspólnotowościowymi, które są mi najbliższe – cywilizacji światowej Theodore’a Bramelda, obywatelstwu światowemu Marthy Nussbaum oraz zjednoczeniu według Emile’a Durkheima. Finalnie zastanawiam się nad tym, czy i ewentualnie jak bardzo, religie oddziałują na owe teorie. Jeżeli tak, to które religie?
```
```
Afiliacja: Akademia Kujawsko-Pomorska
ORCID: 0000-0001-9394-2600
POTENCJAŁ ARTYSTYCZNY I TWÓRCZY NAUCZYCIELI W KONTEKŚCIE
ICH KULTURY ZAWODOWEJ
ICH KULTURY ZAWODOWEJ
Słowa kluczowe: kulturologiczne podejście do edukacji; kreatywność kulturowa; kultura zawodowa nauczyciela, potencjał artystyczny i twórczy nauczyciela, artystyczny obraz dzieciństwa, podyplomowe kształcenie pedagogiczne.
Abstrakt
Artykuł poświęcony jest problemom kształtowania kultury zawodowej nauczyciela w ramach kształcenia podyplomowego. Dotyczy on kreatywności kulturowej jako zjawiska edukacyjnego oraz elementu kultury zawodowej nauczyciela. Przeprowadzono analizę potencjału artystycznego i twórczego współczesnego nauczyciela w kontekście kulturowego podejścia do procesów edukacyjnych. Wskazano artystycznie uwarunkowane sposoby kształtowania refleksyjnej i twórczej aktywności osobowości nauczyciela, mające na celu jego dogłębne zrozumienie zjawiska dzieciństwa. Przedstawiono metody tworzenia artystycznego obrazu dzieciństwa przez nauczyciela, które autor przetestował w systemie kształcenia podyplomowego ukraińskich nauczycieli.
Artykuł poświęcony jest problemom kształtowania kultury zawodowej nauczyciela w ramach kształcenia podyplomowego. Dotyczy on kreatywności kulturowej jako zjawiska edukacyjnego oraz elementu kultury zawodowej nauczyciela. Przeprowadzono analizę potencjału artystycznego i twórczego współczesnego nauczyciela w kontekście kulturowego podejścia do procesów edukacyjnych. Wskazano artystycznie uwarunkowane sposoby kształtowania refleksyjnej i twórczej aktywności osobowości nauczyciela, mające na celu jego dogłębne zrozumienie zjawiska dzieciństwa. Przedstawiono metody tworzenia artystycznego obrazu dzieciństwa przez nauczyciela, które autor przetestował w systemie kształcenia podyplomowego ukraińskich nauczycieli.
```
```
Afiliacja: Akademia Kujawsko-Pomorska
ORCID:0009-0002-6465-2887
PRAWDA, WOLNOŚĆ, MIŁOŚĆ ODPOWIEDZIĄ NA ZAGROŻENIE CZŁOWIEKA
I LUDZKOŚCI
I LUDZKOŚCI
Slowa kluczowe: prawda, wolność, miłość, teologia, współczesne zagrożenia
Abstrakt
Prawda, wolność i miłość są wartościami wzajemnie ze sobą powiązanymi i stanowią odpowiedź na wszelkie zagrożenia człowieka, narodu i świata. Aby te zagrożenia wyeliminować, należy odczytać wartość prawdy usensowniającej działanie człowieka po-
przez otwarcie na Boga i przyjęcie Jego nauczania. Z tej wartości w połączeniu z wolnością, która nie jest samowolą, rodzi się postępowanie człowieka, opowiadającego się za przyjęciem dobra i odrzuceniem zła. W następstwie tej jedności wypływa miłość jako bycie darem dla innych, a kiedy potrzeba, by oddać życie za wyznawaną wartość. Więzi prawdy, wolności i miłości chronią przed wojnami, atakami terrorystycznymi, niszczeniem ludzkiego życia. Bezpieczeństwo rodzi się jednak w ludzkim wnętrzu. Gdy jest właściwie ukształtowane, nikt nie będzie się targał na Boga, aby „uczynić Go wielkim nieobecnym”. Tylko idąc za prawdą, człowiek nie zbłądzi i będzie wolnym w ofiarowanej innym miłości, a ludzkie serca nie przyjmą wpajanych im ideologii eliminujących Boga
Prawda, wolność i miłość są wartościami wzajemnie ze sobą powiązanymi i stanowią odpowiedź na wszelkie zagrożenia człowieka, narodu i świata. Aby te zagrożenia wyeliminować, należy odczytać wartość prawdy usensowniającej działanie człowieka po-
przez otwarcie na Boga i przyjęcie Jego nauczania. Z tej wartości w połączeniu z wolnością, która nie jest samowolą, rodzi się postępowanie człowieka, opowiadającego się za przyjęciem dobra i odrzuceniem zła. W następstwie tej jedności wypływa miłość jako bycie darem dla innych, a kiedy potrzeba, by oddać życie za wyznawaną wartość. Więzi prawdy, wolności i miłości chronią przed wojnami, atakami terrorystycznymi, niszczeniem ludzkiego życia. Bezpieczeństwo rodzi się jednak w ludzkim wnętrzu. Gdy jest właściwie ukształtowane, nikt nie będzie się targał na Boga, aby „uczynić Go wielkim nieobecnym”. Tylko idąc za prawdą, człowiek nie zbłądzi i będzie wolnym w ofiarowanej innym miłości, a ludzkie serca nie przyjmą wpajanych im ideologii eliminujących Boga

